Giải mã Album thứ 3 "Mây nơi chân trời" của Minh Tốc và Lam

Minh Tốc & Lam ngày ra mắt album mới “Mây nơi chân trời”. Ảnh: NSX

Sau những thành công nhất định với phong cách hoài cổ đặc trưng, cặp đôi nghệ sĩ Minh Tốc & Lam vừa khiến giới mộ điệu và giới chuyên môn “dậy sóng” khi trình làng album thứ 3 mang tên Mây Nơi Chân Trời.

Đây là một hành trình âm thanh được tính toán chuẩn xác đến từng nốt nhạc, chia làm 3 chương hồi riêng biệt, dẫn dắt người nghe đi từ sự bùng nổ của điện ảnh hiện đại đến những khoảng lặng suy tư và kết thúc bằng một sự “khủng hoảng hiện sinh” đầy tính nghệ thuật.

Phần 1: Thanh âm điện tử và Khát vọng phô diễn kỹ nghệ (Virtuosity) trong Mây nơi chân trời

Ảnh: Album Mây nơi chân trời

Mở đầu album Mây nơi chân trời của Minh Tốc & Lam là một tuyên ngôn mạnh mẽ về kỹ thuật. Nếu ở các sản phẩm trước, khán giả yêu mến bộ đôi này bởi sự giản dị, thì ở chương 1, họ sẽ phải choáng ngợp trước năng lượng Jazz Fusion đậm chất học thuật.

Track nhạc mở màn Step One (Intro) là một bản Jazz Fusion chịu ảnh hưởng từ những tượng đài như Mark Lettieri hay Dirty Loop. Đây là “sân khấu” để Minh Tốc phô diễn khả năng soạn nhạc phức tạp và kỹ năng điêu luyện của từng tay nhạc cụ trong band. Sự tinh tế nằm ở chỗ, Minh Tốc đã khéo léo cài cắm các mô-típ từ track kế tiếp vào bản Intro này để tạo ra một sự chuyển giao mượt mà không tì vết.

Tiếp nối là Step by Step, một bản Dance pha trộn Jazz Fusion và Gospel. Ít ai biết rằng, ca khúc này ra đời từ một “đơn đặt hàng” của Lam về một bài hát có thể vừa hát vừa nhảy như các thần tượng K-Pop. Tuy nhiên, thay vì những nhịp điệu 4/4 thông thường, Minh Tốc đã tạo ra một sự đột phá với cấu trúc nhấn đảo phách (syncopation). Thay vì rơi vào phách mạnh đầu tiên, nhịp điệu được đẩy sớm lên một nốt kép, tạo cảm giác “giật ngược” đầy hưng phấn, buộc người nghe phải đứng dậy và nhún nhảy theo chất Disco hiện đại.

Điểm sáng nhất của chương 1 phải kể đến Nảy Mầm. Một sự pha trộn không tưởng giữa Neo Soul, Afrobeats và Math Rock. Ca khúc sử dụng thang âm ngũ cung (Pentatonic) đặc trưng của Á Đông trên nền nhịp Afro dập dềnh. Minh Tốc đã sử dụng kỹ thuật đa nhịp (polyrhythm) ở đoạn khí nhạc cuối bài – chơi nhịp 12/8 trên tư duy 4/4 – để mô phỏng sự vội vã, căng thẳng của một mầm xanh đang cố vươn mình trong cơn bão giữa lòng đô thị.

Phần 2: Căn gác nhỏ và những bản tình ca retro lãng mạn

Ảnh: Album Mây nơi chân trời

Khi những năng lượng điện tử lắng xuống, chương 2 của album Mây nơi chân trời mở ra một không gian đậm chất đô thị, nơi sự cô đơn và tình yêu đan xen trong những giai điệu RnB và CityPop.

Bản Interlude The Nocturnal Rain đóng vai trò là người dẫn đường, sử dụng kỹ thuật panning (đảo kênh âm thanh) để mở rộng không gian, đưa người nghe từ thành phố nhộn nhịp vào một căn phòng nhỏ tĩnh lặng.

Trouble Sleeping chính là lời tự sự của những tâm hồn xa xứ. Minh Tốc tái hiện không gian một bedroom studio bằng các nhạc cụ mộc mạc: guitar, kèn trumpet và đàn piano. Những hợp âm Maj7, m7 đầy mâu thuẫn mô tả tâm trạng trằn trọc của cô gái giữa đêm Sài Gòn. Điểm nhấn là tiếng trumpet lẻ loi vọng lại từ quán pub sát vách, biểu trưng cho những suy nghĩ rối ren không lời giải đáp.

Trong khi đó, Hà Nội nhiều mây lại đưa khán giả về một đêm mùa đông miền Bắc. Với phong cách Smooth Jazz kết hợp Urban RnB, bài hát sử dụng vòng hòa thanh “đánh lừa” cảm giác về giọng (key), tạo nên một bầu không khí mờ ảo, nơi xúc giác lên ngôi thay vì thị giác. Đoạn solo Mono Synth của 0D.Bach ở cuối bài chính là “cú chốt” đầy kịch tính nhưng không kém phần mượt màng.

Kết thúc chương 2 là Moonlight City – một bản CityPop thuần khiết nhưng được custom theo cách riêng của Minh Tốc & Lam. Thay vì lạm dụng các hiệu ứng điện tử, cặp đôi đề cao nhóm nhạc cụ acoustic như dàn dây và kèn. Câu chuyện về một tình yêu dang dở được kết thúc ở một hợp âm lửng lơ, không về bậc 1, như một sự chuẩn bị tâm lý cho chương cuối cùng đầy bão tố.

Phần 3: Khủng hoảng hiện sinh và Vòng lặp vô tận của Mây Nơi Chân Trời

Ảnh: Album Mây nơi chân trời

Chương cuối của album Mây nơi chân trời mang màu sắc Future Nostalgia (Hoài niệm tương lai) và Synthwave, nơi Minh Tốc & Lam đối diện trực diện với những câu hỏi về sự tồn tại và thành công.

When I’m Older là tiếng lòng của Minh Tốc trước sự xâm lấn của kỷ nguyên Cyberpunk. Trên nền bbassline liên tục nốt móc kép tạo cảm giác thúc giục như đang lái xe trong hầm thời gian, bài hát đặt ra câu hỏi: Thành công thực sự là gì. Sự kết hợp giữa tư duy guitar của Minh Tốc và kỹ thuật căn chỉnh Synth Analog của 0D.Bach đã tạo nên một không gian âm nhạc vừa retro vừa mang tính viễn tưởng, chịu ảnh hưởng rõ nét từ Daft Punk và Haywyre.

Cuối cùng, tiêu đề của album – Mây Nơi Chân Trời – hiện ra như một bản Alternative Rock sử thi. Đây là ca khúc nói về sự trưởng thành sau những biến cố. Minh Tốc đã sử dụng những âm thanh đời thường như tiếng cửa sổ đập, tiếng ghế đổ để làm sample cho trống, vẽ nên khung cảnh một căn phòng trống trải trước cơn bão.

Sự kết hợp giữa Rock, dàn dây Epic và phần Rap đầy gai góc của rapper Cào (Da LAB) tạo nên một cao trào bùng nổ. Đặc biệt, đoạn solo guitar được ly điệu từ Dm sang D (Bm) mang thiên hướng anh hùng ca, mô tả khoảnh khắc con người quyết tâm đương đầu với nghịch cảnh.

Cái kết “Hụt hẫng” – Sự tính toán thiên tài của một vòng lặp

Điểm gây tranh cãi và cũng là điểm đắt giá nhất của album chính là nốt kết của ca khúc chủ đề. Thay vì một cái kết viên mãn, Minh Tốc quyết định đẩy nhịp độ lên cao trào rồi dừng đột ngột ở hợp âm D#dim7 – một nốt lặng đầy hụt hẫng (tacet).

Mục đích của sự hụt hẫng này là để dẫn người nghe quay trở lại ngay lập tức phần Drum fill của Intro ở đầu album. Toàn bộ Mây Nơi Chân Trời vì thế trở thành một vòng tròn hoàn chỉnh (The Circle). Cuộc đời là một vòng lặp: sai lầm, biến cố, trưởng thành rồi lại đối mặt với những thử thách mới.

Mây Nơi Chân Trời không phải là một album “dễ nghe” theo kiểu thị trường đại chúng, nhưng nó là một bữa tiệc âm nhạc xa hoa dành cho những ai khao khát tìm kiếm sự mới mẻ và chiều sâu học thuật. Minh Tốc & Lam một lần nữa khẳng định vị thế “quái kiệt” trong làng nhạc Việt khi dám chơi, dám thử nghiệm và dám dẫn dắt khán giả vào thế giới quan âm nhạc đầy mê hoặc của mình.